Mỗi lần chuẩn bị bước vào những ngày tĩnh tâm năm, tôi lại nhớ đến những câu thơ của Văn Cao:
Con thuyền đi qua để lại sóng.
Đoàn tàu đi qua để lại tiếng.
Đoàn người đi qua để lại bóng.
Tôi không đi qua tôi, để lại gì?
Một câu hỏi ngắn, nhưng luôn khiến tôi ngẫm nghĩ đôi chút. Trong cuộc sống, dường như mọi sự khi đi qua đều để lại một dấu vết. Con thuyền đi qua mặt nước, sóng còn gợn lại. Đoàn tàu đi qua đường ray, âm thanh vẫn còn vang vọng. Con người đi qua đời nhau, cũng để lại trong lòng nhau những hình ảnh và kỷ niệm.
Nhưng có một điều lạ: nhiều khi con người sống rất lâu với chính mình mà vẫn chưa thật sự đi qua chính mình
Nhịp sống thường ngày, kể cả trong đời tu, dễ cuốn chúng ta vào bao công việc, trách nhiệm và những cuộc gặp gỡ. Ngày nối ngày, việc nối việc. Ta đi qua nhiều nơi, gặp nhiều người, hoàn thành rất nhiều điều … Mọi thứ cuốn đi nhanh đến mức đôi khi ta chỉ lướt qua bản thân và các biến cố, mà không có thời gian dừng lại để nhìn rõ điều gì đang diễn ra trong lòng mình.
Những chuyển động sâu kín của tâm hồn, những niềm vui âm thầm, những mệt mỏi, những khát vọng hay cả những lệch hướng nhỏ bé… có khi vẫn nằm đó mà chưa được nhìn đến, được gọi tên.
Những ngày tĩnh tâm năm vì thế trở thành một khoảng lặng quý giá, đặc biệt hơn khi khoảnh khắc ấy được diễn ra trong bầu khí của Mùa Chay – mùa của trở về và canh tân. Khi nhịp sống chậm lại và thinh lặng mở ra nhiều hơn, người tu sĩ có cơ hội trở về với lòng mình. Lúc đó, nhiều điều đã lướt qua trong năm bỗng dần hiện rõ.
Tĩnh tâm, không phải để tìm kiếm điều gì thật mới lạ, nhưng để gặp gỡ Thiên Chúa và nhìn thấy chính mình dưới ánh sáng của Thiên Chúa: nhìn lại hành trình đã qua, nhận ra những ân sủng Ngài đã âm thầm ban tặng; nhận ra những giới hạn, những điều cần được chữa lành và đổi mới, đồng thời lắng nghe lại tiếng gọi ban đầu đã dẫn ta bước vào đời dâng hiến.
Đó cũng là lúc người tu sĩ có thời gian để đi qua chính mình – để nhìn, để lắng nghe, và để nhận ra mình đang ở đâu trên hành trình theo Chúa và đang để lại những dấu vết nào trên hành trình ấy.
Và rồi ta nhận ra rằng hành trình đời tu không chỉ là đi qua những công việc hay những năm tháng phục vụ, nhưng còn là hành trình của sự biến đổi trong sâu thẳm tâm hồn.
Có lẽ chính trong những khoảng lặng của tĩnh tâm, câu hỏi của bài thơ sẽ dần có câu trả lời. Khi ta dám đi qua chính mình trong thinh lặng trước mặt Chúa, ta nhận ra ý nghĩa của lời dâng hiến: sống và dâng mình cho Chúa vì công ích của Giáo Hội và thiện ích của tha nhân.
Và biết đâu, chính khi ấy, cuộc đời ta – dù âm thầm và nhỏ bé – vẫn có thể lưu lại một chút dấu vết của ân sủng giữa cuộc đời.
“Lạy Thiên Chúa, xin dò xét con và biết rõ lòng con.” (Tv 139,23)
Ngựa Cỏ SPC
